De American Society for Microbiology (ASM) publiceerde in mei 2004 in het blad ASM News een artikel van Glenn Gibson en Robert Rastall waarin de auteurs kort ingingen op de werking van prebiotica en probiotica.

Het spijsverteringskanaal van de mens is een van de actiefste microbiële ecosystemen die er bestaan, stellen de auteurs. Vooral onze darmen herbergen een grote verscheidenheid aan virussen, bacteriën en schimmels, en bij de schimmels horen natuurlijk ook de gisten.

Binnen dat spijsverteringssysteem is er veel variatie. De maag bevat bijvoorbeeld naar verhouding veel minder micro-organismen dan de darm. Per milliliter maaginhoud vind je maar zo'n 1000 bacteriën. Dat is bijna niets in vergelijking met de 1.000.000.000.000 bacteriën die in een milliliter in de karteldarm (deel van de dikke darm) zitten. De maag is immers vrij zuur en bovendien gaan voedsel en eventuele micro-organismen er vrij snel doorheen. Ook de verscheidenheid aan micro-organismen is daardoor in de maag veel kleiner dan in de darmen.

Al met al leven er meerdere honderden verschillende bacteriesoorten in de volwassen mens. Met een aantal van deze en andere micro-organismen komt elke mens al tijdens de geboorte in aanraking en daarna ontstaat er als het goed is een gezond evenwicht. Zo bevat moedermelk bepaalde chemische stoffen - bepaalde oligosacchariden en glycoproteïnen om precies te zijn - die de groei van bifidobacteriën bevorderen.

Dat gezonde evenwicht helpt ons niet alleen bij de vertering van ons voedsel maar ook bij de afweer tegen ziekten en het kan onder meer door ongezonde voeding worden verstoord. Een overmaat aan met suikers gezoete en vezelarme geraffineerde producten doet ons lichaam geen goed. Dat is enigszins vergelijkbaar met sloten en plassen waarvan we de ecosystemen hebben veranderd doordat er teveel fosfaten en andere voedingsstoffen in terecht kwamen. Daar drijft nu voornamelijk nog veel stinkend drab in.

Antibiotica verstoren de interne flora natuurlijk ook. In grotere ecosystemen kan vervuiling met giffen ertoe leiden dat bepaalde planten en dieren sterven. In ons spijsvertering doden antibiotica een deel van de darmflora.

Het is belangrijk om dat evenwicht in ons spijsverteringssysteem zonodig te herstellen. De mens gebruikt daar al heel lang pre- en probiotica voor. Al zijn die termen nog vrij jong.

Prebiotica - waarvan men dus onder meer denkt dat ze in moedermelk voorkomen - stimuleren bepaalde micro-organismen en remmen juist de groei van andere die ons ziek kunnen maken.

Probiotica voegen daarentegen levende micro-organismen aan ons spijsverteringssysteem toe. Yoghurt en sommige kaassoorten - formeel geen probiotica, omdat er geen aparte bacteriën aan het eindproduct worden toegevoegd - zijn waarschijnlijk de bekendste 'probiotica'.

Voedingsmiddelen als uien, knoflook, prei, bananen en artisjokken bevatten natuurlijke prebiotica. Te hoge doses prebiotica kunnen het evenwicht echter laten doorslaan en kunnen ook tot overmatige gasproductie leiden. Bij hoge aantallen bifidobacteriën of lactobacilli (probiotica) treedt dat niet op.

Noot 30 mei 2010:
Een plek waar zeer veel onderzoek wordt verricht naar de darmflora is het J. Craig Venter Instituut. Zie onder meer deze publicatie in New Scientist.

MYSTERY CLICK:

DOWNLOADS:

How to cook meat (PDF). Next, click on the image below to get a great tool that will help you do it.

How to limit flooding (PDF)

Grain size table (PDF)

---

TAKE-AWAY:

Your only limitation is how much action you are willing to take.

Carrie Wilkerson

---

LIVE CHAT (not answered 24/7):

TWITTER:

The small print:

Yes, of course I cherish your privacy and confidentiality. No, of course I won't send you spam.

My favorite countries:

The United States and Spain.

Science and technology reading material for you:

Looking for something special?